دکتر بهروز باريک بين / عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشکي شهيد بهشتي

** آيا روش خاصي براي پيشگيري از بروز موهاي زير پوستي وجود دارد؟
بهترين راه پيشگيري اصلاح‌نكردن موها يا نهايتا اصلاح آنها با قيچي يا دستگاه موزر يا استفاده از ليزر و زدودن دائمي اين موهاي بي‌مصرف است.

**علت به وجود آمدن لکه‌هاي قهوه‌اي رنگ در اثر استفاده از دستگاه‌هاي اپي‌ليدي چيست؟

علت اين لک‌ها يا همان هيپرپيگمانتاسيون (قهوه‌اي شدن)، ايجاد التهاب است. به عبارت ساده‌تر،‌ اين التهاب ناشي از تحريک پوست به‌وسيله ساقه موهايي است كه از پوست بيرون مي‌آيند. اين مشکل عموما در پوست‌هاي تيره يا سبزه شايع‌تر است.

**چگونه مي‌توان اين لکه‌هاي قهوه‌اي رنگ را از بين برد؟

با استفاده از کرم‌ها يا لوسيون‌هاي لايه‌بردار مانند اسيدهاي ميوه و کرم‌هاي ضد لک مي‌توان وضعيت اين لکه‌ها را بهتر کرد. گاهي از ميکرودرم ابريژن و برخي ليزرها نيز استفاده مي‌شود. ولي عاقلانه‌ترين کار، ليزردرماني و حذف دائمي موهاست.

**آيا ممکن است روش موم انداختن براي از بين بردن موهاي زائد، خطرهايي را براي افراد در پي داشته باشد؟

معمولا مشکل شايعي که هنگام استفاده از موم پيش مي‌آيد، سوختگي پوست هنگام استفاده از موم داغ است. يکي ديگر از شايع‌ترين عوارض استفاده از موم در آرايشگاه‌ها هم استفاده از ظرف موم مشترک و انتقال بيماري‌هاي ويروسي مانند زگيل از فردي به فرد ديگر است.

**استفاده از اپي‌ليدي بهتر از موم انداختن يا تراشيدن موهاي زائد با تيغ نيست؟

هر کسي بايد روش‌هاي مختلفي را در از بين بردن موهاي زائد خود تجربه و بهترين روش را پيدا کند. هيچ روشي بر روش ديگر برتري خاصي ندارد. خانمي که ديابت دارد، اگر هنگام اصلاح ساق پا مراقب باشد، پوست خود را نخواهد بريد و در صورت وقوع اين حادثه نيز اگر قندخون بيمار تحت‌کنترل باشد با مصرف داروهاي موضعي ترميم‌کننده و از جمله عسل طبيعي زخم به سرعت بسته خواهد شد بنابراين انتخاب نوع روش اصلاح کردن به خود افراد بستگي دارد.

**آيا اين باور عامه که استفاده از تيغ باعث ضخيم و زياد و تيره شدن موها مي‌شود، درست است؟

نه، تيغ‌زدن فقط موها را به فاز فعال يا آناژن مي‌برد، حتي کسي که قصد زدودن موهاي خود را با ليزر دارد، بايد موهايش را با تيغ اصلاح کند تا ليزر درماني حداکثر پاسخ درماني را داشته باشد. تعداد موها در واحد سطح يک فرد بالغ اصولا ثابت است و در اثر استفاده از تيغ يا هر روش ديگري،‌ زياد نمي‌شود.

**آيا استفاده از کرم‌ يا اسپري‌هاي موبر عوارضي ندارد؟

اين محصولات چندان بي‌خطر هم نيستند. ما در بسياري از موارد شاهد اگزماي تماسي ناشي از آلرژي يا سوختگي پوست با اين مواد شيميايي هستيم.

**به نظر شما بهترين و ساده‌ترين روش براي حذف موهاي زائد ضخيم مثل موهاي پا چيست؟

به نظر من ساده‌ترين و بي‌درد‌ترين روش، اصلاح با تيغ و منطقي‌ترين و دائمي‌ترين روش، ليزردرماني است.

**آيا نوع اصلاح موهاي قسمت‌هاي نازک‌تر و حساس‌تر پوست مانند پوست صورت، بازوها يا ناحيه تناسلي بايد با ساير قسمت‌هاي بدن تفاوت داشته باشد؟

هر کس بايد براي زدودن موهاي زائد هر قسمت از بدن خود بهترين گزينه را انتخاب کند، مثلا ممکن است فردي به راحتي با انداختن بند از شر موهاي زائد و البته کرکي صورتش خلاص شود اما براي ناحيه تناسلي استفاده از بند منطقي نيست. خيلي از افراد از اصلاح با تيغ يا اپيلاسيون با موم براي زدودن موهاي اين ناحيه استفاده مي‌کنند. امروزه بسياري از افراد نيز از ليزر براي خلاص‌شدن دائمي موهاي ناحيه تناسلي بهره مي‌گيرند. اين يک مساله کاملا سليقه‌اي و شخصي است و بهترين راه براي هر فرد با فرد ديگر متفاوت است.

**آيا درست است که بندانداختن باعث تسريع چروکيدگي و افتادگي پوست صورت مي‌شود؟

نه، اينها جز خرافات چيز ديگري نيستند اما مثلا اگر فردي زگيل مسطح روي صورت داشته باشد، بندانداختن باعث سرايت سريع آن به نواحي ديگر صورت مي‌شود.

**به نظر شما بهترين راه براي اصلاح موهاي صورت در خانم‌ها چيست؟

به نظر من براي موهاي کرکي بند انداختن بهداشتي(هر بند براي هر فرد) يا دکلره کردن و براي موهاي ضخيم، ليزردرماني بهترين روش است.

**خيلي‌ از افراد اعتقاد دارند که کندن موهاي زير بغل باعث تحريک غدد و احتمال ابتلا به سرطان پستان مي‌شود، آيا اين باور درستي است؟

مقاله‌هايي وجود داشتند که مي‌گفتند اصلاح مرتب موهاي زير بغل با تيغ و استفاده از اسپري‌ها و محلول‌هاي ضد عرق که همگي تقريبا حاوي آلومينيوم کلريد هستند، ممکن است خطر ابتلا به سرطان پستان را افزايش دهند، البته اين تئوري بعدها رد شد. گاهي افراد در مورد تزريق بوتاکس براي قطع تعريق در زير بغل مي‌پرسند، اگر اين كار به‌وسيله متخصص پوست و با شيوه صحيح انجام شود، هيچ خطري نخواهد داشت و بيمار تا حدود 9 ماه از تعريق بيش از حد زير بغل خلاص مي‌شود. ليزردرماني موهاي زير بغل نيز بي‌خطر است به شرطي که متخصص پوست آن را انجام دهد.

**آيا روش خاصي براي از بين بردن سريع‌تر جاي زخم روي پوست وجود دارد؟

بله، با مصرف ميوه‌هاي تازه به خصوص ميوه‌هاي حاوي ويتامين C مانند آناناس يا مصرف روي و استفاده از داروهاي موضعي ترميم‌کننده زخم مانند عسل طبيعي يا کرم سيلورسولفاديازين و... مي‌توان خيلي راحت و زودتر از حد انتظار از شر جاي زخم‌ها خلاص شد. حتي ليزرهاي کم‌توان نيز در اين مورد موثر هستند.

**به نظر شما بهترين سن براي شروع اصلاح موهاي زائد دست و پا يا حتي ساير قسمت‌هاي بدن در دختران، چه سني است؟

به نظر من اين شروع کار کاملا به مسائل فرهنگي خانواده‌ها و جامعه بستگي دارد. بسياري از دختران تحت‌تاثير دوستان خود در مدرسه اصرار به شروع اين کار مي‌کنند. به نظر من اگر اين كار زير نظر مادر آغاز و تحت شرايط بهداشتي انجام شود، تاثيرات مثبت آن از مضراتش بيشتر خواهد بود. اين کار نشانه پاکيزگي و توجه دوشيزگان به زيبايي خودشان است و اصولا باعث تقويت امواج مثبت فکري در آنها مي‌شود.

------------------------------------------------

نگاه متخصص پوست و مو: تراشيدن با تيغ، مو را ضخيم نمي کند

-----------------------------------------------

دکتر پروين منصوري/ استاد دانشگاه علوم پزشکي تهران

اينکه براي از بين بردن موهاي زائد صورت چه روشي بهتر است، کاملا فردي است. زنان چند روش مختلف براي از بين بردن يا پنهان کردن موهاي زائد به کار مي‌برند که شامل بي‌رنگ کردن، کندن موها با موچين، قيچي کردن، استفاده از موم، تراشيدن يا ساييدن مکانيکي و استفاده از موبر شيميايي است.هر روشي معايب و محاسن خود را دارد و انتخاب روش از بين بردن موهاي زائد به ضخامت موها، منطقه و مقدار رشد موها و تصميم خود بيمار بستگي دارد.

رايج‌ترين روش براي از بين بردن موهاي زير بغل و ساق پاها تراشيدن آنهاست، اما بيشتر خانم‌ها تصور مي‌کنند که تراشيدن باعث ضخيم‌تر شدن موها مخصوصا موهاي صورت مي‌شود. در حالي که هيچ دليل علمي و پزشکي‌اي براي اين تفکر وجود ندارد. برخلاف باورهاي عمومي يا بومي، تراشيدن و ديگر روش‌هاي از بين بردن موقتي موها، هيچ اثري بر ساختمان، رنگ‌ و ميزان رشد موها ندارد. مو يک بافت مرده است و انجام هر عملي روي آن هيچ تاثيري بر رشدش ندارد. به نظر مي‌رسد تراشيدن باعث ضخيم شدن موها مي‌شود، زيرا موهاي کوتاه قابليت انعطاف کمتري دارند و به همين دليل بيشتر زبر و خشن به نظر مي‌رسند. افزايش رشد مو و تيره شدن موها در زنان مسن شايع است.

اگرچه اين تغييرات بدون هيچ دستکاري‌اي ايجاد مي‌شوند، ولي زنان ادعا مي‌کنند موهاي صورت آنها با کوتاه کردن و تراشيدن، بيشتر و پررنگ‌تر شده است. يکي از معايب تراشيدن، لزوم تکرار روزانه اين روش براي جلوگيري از احساس زبر بودن صورت است و اگر از تيغ نو استفاده نکنيد، ممکن است احساس کنيد پوست تحريک‌ شده است. روش بي‌رنگ کردن مو براي محو موهاي زائد، ساده‌ترين و کم‌هزينه‌ترين روش براي کنترل موهاي زائد صورت به‌خصوص موهاي زائد روي لب‌بالا يا طرفين صورت است. موهاي بي‌رنگ شده اگرچه کمتر ديده مي‌شوند اما هنوز وجود دارند و اين عيب اين روش است. بي‌رنگ کردن مکرر موها باعث آسيب و مستعد شدن آنها به شکستگي مي‌شود.در مورد موبرهاي شيميايي و اينکه آيا استفاده از آنها براي از بين بردن موهاي زائد صورت بي‌خطر است يا نه، همواره پرسيده مي?شود. اگر از ماده‌اي که براي استفاده روي پوست صورت تهيه شده، مصرف کنيد بي‌خطر است. در برچسب ماده شيميايي بايد قيد شده باشد که مخصوص استفاده روي صورت است. هرگز موبرهايي که براي جاهاي ديگر بدن مثل ساق پاها تهيه شده است، روي صورت نزنيد، چون خيلي خطرناک و قوي هستند. بعضي از مردم عقيده دارند که موبرها آثار طولاني‌مدت‌تري نسبت به تراشيدن دارند زيرا موها را نزديک به پوست قطع مي‌کنند ولي اگر هم اين اختلاف وجود داشته باشد، خيلي ناچيز است.

اگر براي اولين بار از موبرهاي شيميايي استفاده مي‌کنيد، براي آشنا شدن با مراحل کار و مطمئن شدن از عدم تحريک پوستي، ابتدا آن را روي يک قسمت کوچک از پوستتان امتحان کنيد. اگر تحريک پوستي ايجاد شد، از اين ماده استفاده نکنيد.

هيچ شواهد علمي‌اي وجود ندارد که نشان دهد کندن موها باعث تيره‌تر، خشن‌تر شدن و افزايش رشد آنها مي‌شود. خانم‌ها به‌طور رايج موهاي ابروهاي خود را بدون افزايش رشد و تيره‌تر و زبرتر شدن آنها مي‌کنند، بنابراين هيچ نگراني‌اي درباره موي جاهاي ديگر بدن نيز نبايد باشد.

دوران بارداری

کرم‌هاي موبر: استفاده از آنها در دوران بارداري اشکالي ندارد.اگرپوست شما حساس است، ممکن است نسبت به اين کرم‌ها آلرژي پيدا کنيد و پوستتان ملتهب شود. براي جلوگيري ابتدا مقداري از کرم را روي قسمتي از بازويتان بماليد و چند دقيقه صبر کنيد تا نتيجه را ببينيد

اپيلاسيون: اگر در دوران بارداري مي‌خواهيد از موم استفاده کنيد، بهتر است منصرف شويد چون موم گرم سبب التهاب و آسيب به پوستتان مي‌شود

اپيلاتورهاي برقي: اپيلاتورهاي برقي بهترين گزينه‌اند زيرا موها را از ريشه کنده و پوست را براي مدت طولاني پاک نگه مي‌دارند. تنها مشکل اين دستگاه‌ها اين است که گاهي سبب زيرپوستي شدن موها مي‌شوند

ليزر: با اينکه از نظر علمي خطراتي در اين زمينه وجود ندارد اما استفاده از ليزر در دوران بارداري توصيه نمي‌شود

--------------------------------

هشداري درباره اپيلاسيون موهاي ناحيه تناسلي

دکترآزيتا صفارزاده کرماني/ متخصص زنان و زايمان

استفاده از کرم‌هاي موبر يا موس‌ها يا تراشيدن ناحيه تناسلي در خانم‌ها بدون اشکال است. موم‌انداختن و تراشيدن بهترين و سالم‌ترين نوع اپيلاسيون اين ناحيه است. امکان اينکه خانمي به کرم‌هاي موبر حساسيت نشان دهد، بسيار زياد است اما در صورتي که تمايلي به موم‌انداختن ندارد، مي‌تواند موهاي زايد اين ناحيه را با اين روش از بين ببرد. موم‌انداختن يا تراشيدن هيچ مشکلي در واژن يا تخمدان يا به‌طور کل اندام تناسلي خانم‌ها ايجاد نمي‌کند. نبايد اين موضوع را فراموش کرد که هر نوع اپيلاسيوني ممکن است باعث التهاب فوليکولي ريشه مو شود که عارضه آن سوزش و خارش است. 

منبع : مجله سلامتی,تبیان